Ukraina obchodzi dwudzieste urodziny. Po 1991 roku kraj ten zrobił postępy w naprawdę wielu dziedzinach, rzadko jednak o tym piszę w artykułach i korespondencjach – po trosze ze względu na to, że mało mówią o tym same ukraińskie media, ale też dlatego, iż zbytni optymizm trąciłby propagandą.

Obserwując ostatnio konferencję prasową socjologów i politologów w Kijowie zorganizowaną z okazji dnia niepodległości, miałem wrażenie, że cieszą się oni, iż ich krajowi w ogóle udało się przeżyć dwadzieścia lat. Za jeden z największych sukcesów Ukrainy uznali bowiem to, że nie doszło na jej terytorium do konfliktu zbrojnego, tak jak w sąsiedniej Mołdawii czy w Rosji. Miało to świadczyć o tym, że mieszkańcy Ukrainy potrafią znaleźć kompromis. Rzeczywiście, nawet pomarańczowa rewolucja obyła się bez rozlewu krwi, a poziom przestępczości w Kijowie wręcz spadł.

Brak agresji wśród Ukraińców i poziom bezpieczeństwa na ulicach ukraińskich miast jest niewątpliwie plusem, który warto zauważyć, ale sądzę, że jest jeszcze wiele innych, o których mówię rzadko. Często właśnie dlatego, że takich informacji po prostu nie ma w ukraińskich mediach. Tak było, na przykład, z rakietą Dniepr, którą ostatnio Ukraina wysłała w kosmos z kilkoma satelitami na pokładzie. O tym wydarzeniu nie poinformowała prawie żadna telewizja. O pozytywnych aspektach życia we własnym kraju często zapominają ukraińscy dziennikarze (zresztą dotyczy to chyba pracowników mediów na całym świecie). Zapominam i ja, dlatego dzisiaj z okazji dwudziestych urodzin chciałbym napisać parę dobrych słów o kraju, w którym mieszkam od kilku lat.

Przyjeżdżający na Ukrainę Polacy często narzekają i konstatują: „poradziecki syf, bieda, kiła i mogiła”. Niedawno usłyszałem o naszych współobywatelach, którzy, mieszkając w ukraińskiej stolicy, boją się pójść do lekarza czy na basen, a leki przywożą z Polski. Tak, nie ma wątpliwości, że nasz kraj jest bogatszy, tylko zastanówmy się, czy gdyby nie pomoc Unii Europejskiej, to nasza wieś wyglądałaby lepiej od ukraińskiej, czy polskie drogi, na które i tak narzekamy, byłyby lepsze od tych, które są na Ukrainie? Proszę sobie wyobrazić, że na Ukrainie są koleje, które jeżdżą punktualniej od polskich, a pociągi przyjeżdżają zawsze na ten peron, który jest zapowiadany.

Należy pomyśleć, jak wiele ten kraj zrobił w ciągu dwudziestu lat, właściwie własnymi siłami. Jaką moc muszą mieć ludzie, którzy w tak niesprzyjających warunkach, jakie stwarza im ich państwo, rozwijają mały i średni biznes. Gdyby na Ukrainie nie było władzy, która swoje przyzwyczajenia przenosi na całe państwo (nie mówię tutaj tylko o obecnie rządzących, ale także o ich poprzednikach), ile ten kraj mógłby osiągnąć! Przy istniejącym potencjale przemysłowym czy intelektualnym.

Nawet obecnie Ukraina wyróżnia się na tle innych państwa poradzieckich (nie licząc krajów nadbałtyckich) poziomem demokracji i wolności słowa. I jestem przekonany, że nawet jeśli ktoś tutaj w Kijowie będzie chciał zrobić drugą Białoruś, ludzie mu w tym przeszkodzą. Ukraińcy narzekają na demokrację, ale wątpię, aby zrezygnowali ze swobód obywatelskich.

Kolejna kwestia, o której często zapominają Polacy: w Polsce komunizm panował czterdzieści cztery lata, na części terytorium obecnej Ukrainy – siedemdziesiąt cztery. Trzydzieści lat to całe pokolenie. Przy tym rzecz nie tylko w latach, ale też w tym, że PRL w porównaniu z ZSRR był krajem prawdziwie wolnym. Polacy pamiętają Katyń, tutaj takich „Katyniów” były setki. Moskwa (zresztą z pomocą swoich ukraińskich towarzyszy) zrobiła naprawdę wiele, aby złamać mieszkających na Ukrainie ludzi.

Można mieć także nadzieję na to, że polepszy się sytuacja gospodarcza Ukrainy. Powoli odradza się rolnictwo i według niektórych ekspertów (bynajmniej nie ukraińskich, a polskich) za dwadzieścia lat cebulę i jabłka będzie się wozić nie z Polski na Ukrainę, a z Ukrainy do Polski. Na pewno może w tym pomóc zapowiadana prywatyzacja ziemi.

Już niedługo, jeżeli wszystko dobrze pójdzie, Polacy z Podkarpacia będą jeździć do Lwowa nie tylko do opery, ale także po to, aby polecieć samolotem do Stanów Zjednoczonych czy Chin. Lwowskie lotnisko ma mieć przepustowość dwóch tysięcy pasażerów na godzinę. Rzeszowskie ma teraz siedmiokrotnie mniejszą. Oczywiście, pod warunkiem, że władze w Kijowie dopuszczą konkurencyjne linie lotnicze… (ale dziś jest 24 sierpnia i piszemy więc tylko pozytywnie).

To wszystko, co napisałem, to właściwie stek banałów, o których każdy wie. Sęk tylko w tym, że często o tym zapominamy. Ja też. Za co przepraszam Ukraińskich przyjaciół i życzę im wszystkiego najlepszego!

Piotr Pogorzelski jest korespondentem Polskiego Radia w Kijowie.

Post Scriptum
Przepraszam także rządzących i opozycję, że w artykule prawie o nich nie napisałem, ale przypominam, że to są w końcu urodziny i miałem pisać o pozytywnych aspektach życia na Ukrainie.

--
Zobacz także:
Paweł Wołowski Co dała niepodległość Ukraińcom i Białorusinom?
Z Ołeksandrem Paschawerem rozmawia Piotr Andrusieczko Dwadzieścia lat przeżyliśmy interesująco
Tomasz Kułakowski Dwadzieścia lat w rozkroku
Andrij Bondar  Historia jednego samozniszczenia
Piotr Andrusieczko Dwadzieścia lat po
Z Aleksandrem Kwaśniewskim rozmawia Tomasz Kułakowski Bezprecedensowe wydarzenie
Małgorzata Nocuń Niechciana niepodległość
Kamil Kłysiński Sukcesy pozorne i rzeczywiste
Kamil Całus Dwie dekady sprzeczności