Ta strona używa ciasteczek, dowiedz się więcejOK
Blog Eugeniusz Sobol

Literaturoznawca, urodził się w 1971 r. w Kijowie. Absolwent filologii polskiej na Uniwersytecie Gdańskim. Doktor nauk humanistycznych. Jego zbiór opowiadań Killer ukazał się w 2012 roku w wydawnictwie Forma. Książki Jarosław Iwaszkiewicz i literatura rosyjska oraz Mozaika Europy Wschodniej. Wybór esejów i recenzji zostały opublikowane w latach 2014 i 2015 w Wydawnictwie Adam Marszałek. Brał udział w realizacji grantów badawczych: „Pseudonymen-Lexikon der russischen Emigration in Europa (1917–1944)” oraz „W poszukiwaniu misji emigracji. Polsko-rosyjskie kontakty literackie 1919-1989”.

Ukraiński wywiad obywatelski
2018-08-31
Eugeniusz Sobol

Pojęcie „wojny hybrydowej” obecnie staje się coraz bardziej popularne, a jej nieodzownym elementem jest walka informacyjna. Książka „Inwazja na Ukrainę. Kronika rosyjskiej agresji”, opublikowana w 2016 roku przez zespół autorów – Dmitrija Tymczuka, Jurija Karina, Konstatina Moszowca i Wiaczesława Gusarowa, stanowi przykład tego, jak ukraińskie społeczeństwo zareagowało na kłamstwa rosyjskiej propagandy powstaniem inicjatywy społecznej pod nazwą „Informacyjny Opór”. Doskonale pamiętamy ów stan niepokoju i chaosu w latach 2014-2015 związany z wojną na Donbasie, gdy rosyjskie media zaczęły kreować nieprawdziwy obraz rzeczywistości na Ukrainie za pomocą fejków, które często przedostawały się także do europejskich i polskich mediów. Na tym tle komunikaty z ogarniętego wojną Donbasu, publikowane przez „Informacyjny Opór”, wzmocnione przez mapki oraz wykresy, wyróżniały się spójnością i klarownością, błyskawicznie rozpowszechniały się na Facebooku, uzyskując tysiące udostępnień i polubień. Niekwestionowanym liderem grupy jest Dmytro Tymczuk – emerytowany podpułkownik ukraińskiej armii, mający za sobą doświadczenie pracy w Ministerstwie Obrony, obecnie deputowany do Rady Najwyższej, który już od 2008 roku prowadził w trybie społecznym monitorowanie pogwałcenia rosyjsko-ukraińskich porozumień wojskowych przez stacjonującą na Krymie Flotę Czarnomorską. Tymczuk słusznie przewidywał, że rosyjska ingerencja w ukraińskie sprawy właśnie rozpocznie się od półwyspu, aczkolwiek wtedy jego apele wtedy okazały się bezskuteczne. W odpowiedzi na rosyjską kampanię dezinformacji, związaną z aneksją Krymu, postanowił utworzyć on siatkę niezależnych informatorów, wśród których znalazło się sporo byłych wojskowych, aby postarać się przedstawić społeczeństwu prawdziwy obraz sytuacji na południowo-wschodniej Ukrainie. Jak sam zaznaczył, powstanie tej inicjatywy nie było skierowane przeciwko ukraińskiej armii, miało zaś za zadanie jedynie uzupełnienie luk w zakresie komunikacji społecznej, istniejących w strukturach wojskowych. Z czasem „Informacyjny Opór” przekształcił się w cieszące się autorytetem źródło informacji, z którego obficie korzystały ukraińskie, a także zagraniczne media.

Rosyjskie władze negują swoje zaangażowanie w wojnę na Donbasie, twierdząc, że stroną walczącą z ukraińską armią są członkowie separatystycznego pospolitego ruszenia. W omawianej książce znajdziemy natomiast przekonywające dowody, że podstawę wszystkich grup, które w latach 2014-2015 przeprowadzały zdobycie budynków administracji państwowej, opanowywały miasta i walczyły z Ukrainą, stanowiły regularne jednostki rosyjskiej armii. Według propagowanej przez Moskwę wersji wydarzeń w latach 2014-2015 mieliśmy do czynienia z wybuchem społecznego niezadowolenia na Donbasie, będącego spontaniczną reakcja jego mieszkańców na Majdan i pozbawienie władzy Janukowycza. W rzeczywistości, jak piszą autorzy książki, była to starannie przygotowywana od 2010 roku przez rosyjskie służby operacja. Agenci prowadzili infiltrację tutejszej społeczności, tworząc rozległą siatkę finansowanych przez Moskwę organizacji prorosyjskich. Ważnym ogniwem w tym łańcuchu były bazy Floty Czarnomorskiej na Krymie, stanowiące zaplecze logistyczne funkcjonariuszy FSB i GRU.

Warto zatem przedstawić najważniejsze etapy rosyjskie agresji na Ukrainę opisane w książce. Do czerwca 2014 prowadzenie „wojny hybrydowej” polegało głównie na koordynowaniu separatystów, dostarczeniu ciężkiego uzbrojenia, werbunku ochotników w Rosji, organizowaniu obozów szkoleniowych. Oddziały rosyjskiej armii włączały się do walk tylko w szczególnych wypadkach, na przykład podczas walk o Iłowajsk czy Debalcewe, ratując separatystów przed niechybną klęską. Często dochodziło do kuriozalnych sytuacji, gdy ukraińscy wojskowi celowo zatajali dowody na obecność Rosjan na Donbasie, twierdząc, że działają tam jedynie instruktorzy. Autorzy tej książki potrafi zidentyfikować większość rosyjskich oddziałów obecnych na Donbasie. Podpisanie mińskich porozumień we wrześniu tego roku doprowadziło do zaprzestania aktywnej fazy walk i „zamrożenia” konfliktu, co z kolei zmusiło Rosję do zmiany taktyki. Zaczęła ona rozwijać infrastrukturę wojskową w samozwańczych republikach, polegającą m.in. na rozlokowaniu systemów obrony przeciwlotniczej i wywiadu radioelektronicznego, tworzeniu służb wywiadowczych. W marcu 2015 roku ogłoszono utworzenie dwóch korpusów wojskowych – DRL i ŁRL, w których około 70 % stanow obywatele Rosji – ochotnicy i żołnierze czynnej służby wojskowej. Ostatnim etapem rosyjskiej agresji jest trwająca od czerwca 2015 r. wojna małych grup dywersyjno-wywiadowczych, charakteryzująca się próbami wywołania wojny partyzanckiej na tyłach ukraińskiej armii oraz zamachami terrorystycznymi w miastach południowo-wschodniej Ukrainy.

Należy podkreślić, że książka ta napisana została przez wojskowych, suchym i zwięzłym stylem, zawiera sporo terminologii z tej dziedziny, zwłaszcza jej rozdział trzeci zatytułowany „Uzbrojenie rosyjskie agresji na Ukrainę”. Stąd może być ciekawa przede wszystkim dla osób zajmujących lub pasjonujących się tą tematyką. Znajdziemy w niej także apele, raporty i oświadczenia grupy „Informacyjny Opór” publikowane podczas konfliktu na Donbasie w prasie oraz na swojej stronie http://sprotyv.info . Wątpliwości budzi natomiast jej ostatni rozdział „Specyfika wojny informacyjnej Rosji”, w którym została przedstawiona rosyjska kampania medialna skierowana na dyskredytację ukraińskich władz w oczach własnego społeczeństwa i opinii światowej. Tak, jednym z zalecanych przez Rosję tematów jest skoncentrowanie uwagi na problemie korupcji. A przecież owa kwestia jest największą bolączką współczesnej Ukrainy. Czy dana publikacja jest obiektywna? Jej autorami są oficerowie ukraińskiej armii wierni złożonej przysiędze, którzy nie mają wątpliwości odnośnie tego, po czyjej stronie znajduje się racja. Jest oczywiście elementem opisywanej przez autorów wojny informacyjnej, próbą przeciwdziałania rosyjskiej propagandzie. Autorzy w żaden sposób nie starają się odnaleźć politycznej lub społecznej genezy konfliktu na Donbasie. Należy tylko zastanowić się, czy jest to mankament czy zaleta danej książki.

Grupa „Informacyjny Opór”: Dmitrij Tymczuk, Jurij Karin, Konstantin Maszowiec, Wiaczesław Gusarow, „Inwazja na Ukrainę. Kronika rosyjskiej agresji”, Bright Star Publishing, Kijów 2016.

Группа Информационное Сопротивление”: Дмитрий Тымчук, Юрий Карин, Константин Машовец, Вячеслав Гусаров, “Вторжение в Украину. Хроника российской агрессии”, Брайт Стар Паблишинг, Киев 2016.


Powrót
Najnowsze

Donbaskie roszady

16.11.2018
Paweł Kost
Czytaj dalej

Koniec rewolucji – wybory w Armenii

15.11.2018
Aneta Strzemżalska
Czytaj dalej

Zdezawuowane idee Giedroycia

14.11.2018
Igor Ksenicz Wołodymyr Pawliw
Czytaj dalej

Do przerwy 1:1

13.11.2018
Wojciech Wojtasiewicz
Czytaj dalej

Brudna perła Finlandii. Sprawa Airiston Helmi a relacje fińsko-rosyjskie

12.11.2018
Juliusz Dworacki
Czytaj dalej

Spotkanie z Wojciechem Góreckim

07.11.2018
NEW
Czytaj dalej

copyrights © 2010-2017 by Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego we Wrocławiu