Na Ukrainie trwa kampania wyborcza przed wyborami prezydenckimi, które odbędą się 17 stycznia 2010 roku. Jest ona mniej dynamiczna i słabiej widoczna od poprzednich. Wynika to zapewne z faktu, że szesnastu mniej popularnych kandydatów nie ma szans na rywalizację o wejście do drugiej tury z liderami wyścigu do fotela prezydenckiego – Wiktorem Janukowyczem i Julią Tymoszenko. Oszczędna kampania to także konsekwencja kryzysu ekonomicznego, który w istotny sposób ograniczył dochody biznesu sponsorującego polityków. Ani Janukowycz, ani Tymoszenko nie uzyskają wystarczającej liczby głosów, by wybory mogły zakończyć się w pierwszej turze. Wyniki drugiej tury, niezależnie od tego, jak szanse dwóch kandydatów przedstawiają badania (lub pseudobadania) socjologiczne, są nieprzewidywalne. ? W drugim półroczu 2009 roku sytuacja gospodarcza na Ukrainie ustabilizowała się, a z formalnego punktu widzenia (wzrost PKB w dwóch kolejnych kwartałach w porównaniu z poprzednimi) można nawet przyjąć, że Ukraina wychodzi z kryzysu. Stabilizacja nastąpiła jednak na znacznie niższym od przedkryzysowego poziomie, a wzrosty są tak nieznaczne, że odbudowa poziomu PKB potrwa przynajmniej do końca 2012 roku. Równocześnie nadal istnieje szereg zagrożeń destabilizacyjnych, zwłaszcza w sektorze finansowym i w finansach publicznych. Sytuację budżetu skomplikowało dodatkowo zawieszenie współpracy z Międzynarodowym Funduszem Walutowym i przeniesienie na okres po wyborach prezydenckich wypłaty czwartej transzy kredytu stand by (3,8 miliarda dolarów). ? Świńska grypa na Ukrainie uśmierciła do końca 2009 roku ponad czterysta osób, czyli mniej więcej tyle samo, co grypa sezonowa w poprzednich latach. W tym roku sezon grypowy rozpoczął się wcześniej i chociaż można mówić o zwiększonej liczbie zachorowań, sytuacja jest daleko mniej groźna, niż można by sądzić na podstawie politycznej i medialnej histerii. Gwałtowny wzrost zachorowań zarejestrowano, gdy epidemią zajęli się politycy i media. W związku z tym trudno porównywać statystyki z bieżącego roku i lat poprzednich. Nie sposób oprzeć się wrażeniu, że i premier Julia Tymoszenko, i jej oponenci próbowali wykorzystać epidemię w kampanii wyborczej. Potwierdza to zaangażowanie pani premier w „walkę z epidemią”, łącznie z nocnymi wyjazdami na lotnisko po odbiór leków przysyłanych w ramach pomocy Ukrainie oraz osobistymi instrukcjami dotyczącymi maseczek. W relacjach medialnych widać było jednak nie tylko zaangażowanie pani premier, ale przede wszystkim katastroficzny stan opieki medycznej na Ukrainie, zwłaszcza jej niedofinansowanie z budżetu, a to już mogło uderzać w poparcie dla rządu. W związku z tym politycy równie szybko wycofali się z tematu, jak go podjęli. ? 4 grudnia ubiegłego roku w Kijowie odbył się trzynasty szczyt Ukraina-UE. Nie rozczarował, ponieważ nikt nie spodziewał się przełomu. W pewnym sensie zaskakująca może się wydawać jedynie otwarta i ostra krytyka władz Ukrainy ze strony przedstawicieli UE, którzy wcześniej w podobnych okolicznościach zachowywali się bardziej dyplomatycznie.

Całość artykułu dostępna w Nowej Europie Wschodniej nr 1/2010