Ukraina dwadzieścia lat po ogłoszeniu niepodległości to kraj przeciwności i skrajności. Nie ma wyznaczonego kierunku rozwoju, wciągnięta w niekończący się proces samookreślania. Najważniejsze jest jednak to, że Ukraina przetrwała jako niepodległe państwo i nic nie wskazuje na to, żeby po kolejnym dwudziestoleciu miało się coś w tej kwestii zmienić.

Nasze państwo ma cechy, które nie podobają się samym Ukraińcom. Tutaj rządzą oligarchowie, którzy otrzymali pieniądze w procesie dzielenia państwowej własności. To tworzyło korupcyjny model rozwoju kraju. Do tego z odziedziczoną przestarzałą biurokracją.

Każdy prezydent może prowadzić taką politykę, jaką chce – albo opartą na sile niezależności, albo na sile zależności.